فرازهایی از نهج البلاغه   
 فردا عید سعید غدیر خم است این عید را به همه شیعیان تبریک عرض می کنم وبی مناسبت نیست که در این عید بزرگ وخجسته اشاره ای داشته باشیم به توصیه هاودستورات حضرت علی (ع)به مالک اشتر هنگامی که اورا والی مصر گردانیدووقتی بیشتر تعمق می کنیم نکات بسیار ارزشمندی را می بینیم که در ابعاد گوناگون مطرح شده است مثل حکومت داری ،مردم داری،عزل ونصب کارگزاران،تشویق وتنبیه،رازداری،استفاده از تجارب گذشتگان،اجتناب از خودبینی وخود محوری،صلح واشتی ومدارا،اسایش ورفاه مردم ،تصمیم گیری وتصمیم سازی،بهره وری،وصدها وهزاران نکته دیگر که بسیاری از انها با الفاظی امروزی تحت عنوان تئوریها واصول مدیریت مطرح می شود.
 • ای مالک من تورابه شهرهایی فرستادم که پیش ازتوحکمرانان دادرس وستمگر در انها بوده ومردم به کارهای تو همان نظرمی کنند که تو به کارهای حکمرانان پیش از خود می نگری ودر باره تو همان را گویند که تودر باره انان می گویی وبه سخنانی که خداوند به زبان بندگانش جاری می فرماید می توان به نیکوکاران پی برده وانها را شناخت واگر در زبانها بد نام باشند انان را بد کار دانسته ونفرین می کنند
 • مهربانی وخوش رفتاری ونیکویی با رعیت را دردل خود جایی ده
• هرگز از بخشش وگذشت پشیمان وبه کیفر شادمباش وبه خشمی که می توانی مرتکب نشوی شتاب منما.
• باخدا به انصاف رفتار کن واز جانب خود وخویشان نزدیک وهررعیتی که دوستش می داری در باره مردم انصاف را از دست مده که اگر نکنی ستمکار باشی وکسی که بندگان خدا ستم کند خدا به جای بندگانش با اودشمن است وبایداز رعیت کسی رابیش از همه دور ودشمن داشته باشی که به گفتن زشتیهای مردم اصرار دارد زیرا مردم را عیوب وزشتیهایی است که سزاوار تر کس برای پوشاندن انها حاکم است پس تا می توانی زشتی (مردم)را بپوشان که خدا بپوشاند زشتی تورا
• از مردم گره هر کینه را بگشا واز خود رشته هر انتقام وباز خواستی را جدا کن
 • در تصدیق وباور داشتن بدگو وسخن چین شتاب منما زیرا سخن چین خیانتکار وفریب دهنده است هر چند خود را به صورت پند دهندگان در اورد
 • برگزیده ترین ایشان (وزیران)نزد تووزیری باشد که سخن تلخ حق به تو بیشتر گوید وکمتر تورا در گفتار وکردارت که خدا برای دوستانش نمی پسندد بستاید اگر چه سخن تلخ وکمتر ستودن خواهش وارزوی تو سبب دلتنگیت شود وخود رابه پرهیزکاران وراستگویان بچسبان وانان را وادار وبیاموز که بسیار تو رانستایند
• نباید نیکوکار وبد کار نزد تو به یک پایه باشندکه ان نیکوکاران را از نیکویی کردن بی رغبت سازد وبدکرداران را به بدی واداردوهر یک از ایشان را به انچه گزیده جزاده
• باید در این باب کار کنی که خوش بینی به رعیت را بدست اوری زیراخوش بینی رنج بسیار را از تو دور می دارد
• مشکن سنت شایسته ای را که روسا وبزرگان این امت به ان رفتار نموده اندوالفت وانس (بین مردم)به سبب ان پیدا شد ورعیت بر ان منظم گردیده ونباید سنت وطریقه ای را به کار بری که به چیزی از سنتهای گذشته زیان رساند
• در باره استوار ساختن انچه کار شهرهای تورا منظم گرداند وبرپا داشتن انچه مردم پیش از تو برجا داشته بودند بسیار با دانشمندان مذاکره وبا راستگویان ودرست کرداران گفتگو کن
• از سپاهیانت بر گمار کسی راکه برای خدا ورسول او وبرای امام وپیشوایت پند پذیرنده تر وپاکدل تر وخردمند تر وبردبارترین انان باشد از کسانی که دیر به خشم ایند وزود عذر پذیرند
 • همنشین باش با انانکه از خانواده های شریف وخوشنام وکسانی که دارای سابقه های نیکو می باشند
• در کارهای عمال وکارگردانانت نظر واندیشه کن وچون انان را تجربه وازمایش نمودی به کار وادار وانها را به میل خود وکمک به ایشان وسر خود(بی مشورت)به کاری نفرست
• جیره وخواروبارشان (کارگردانان) رافراوان ده که این کار انان را به اصلاح خودشان توانا می دارد وبی نیاز می گرداند از خوردن انچه که زیر دستهایشان می باشد ،در کارهایشان کاوش ورسیدگی کن وبازرسیهای راستگار وفادار بر انان بگمارزیرا خبرگیری وبازرسی در نهانی تو کارهای انها را سبب وادار نمودن ایشان است بر امانت داری ومدارا نمودن ونرمی با رعیت
• مبادا خویشتن را زیاده از رعیت پنهان داری زیرا رو نشان ندادن حکمرانان به رعیت قسمتی از تنگی وکم دانشی واگاه نبودن به کارهاست
 • اگر رعیت به تو گمان ستمگری بردند عذر ودلیلت را برای ایشان اشکار کن وگمانهای انها را با اشکار کردنت از خویشتن دور نما
• از صلح واشتی را که رضا وخشنودی خدا در ان است ودشمنت تورا به ان بخواند سرپیچی مکن زیرا در اشتی راحت لشکریان واسایش اندوهها واسودگی برای شهرهایت است
 • بپرهیز از اینکه به رعیتت به نیکی که می کنی منت گذاری یا کاری انجام دهی بیش از انچه هست در نظر اری
 • بترس از شتابزدگی به کارها پیش از رسیدن هنگام انها ،یا دنبال گیری وسخت کوشی در انها هنگام دسترسی به انها ،یا از ستیزگی در انها وقتی که سر رشته ناپیدا باشد ،یا از سستی در انها چون در دسترس اید
• برتو واجب است که یاد اوری انچه را که به پیشینیانت گذشته از حکمهائی که به عدل ودرستی داده اندیا روش به نیکویی برده اند.
لینک